El Sanatları Günlüğü Yazılar

Giriş: geçmişi anlamak, bugünün oyununu çözümlemenin en doğrudan yollarından biridir Basketbolun sahadaki rollerini yalnızca pozisyon isimleriyle değil, bu rollerin zaman içinde nasıl değiştiğiyle okumak, oyunun bugünkü halini anlamak için en güçlü anahtarlardan birini sunar. Basketbolda 3 numara: tanımın doğuşu ve erken dönem Hoş geldiniz! Elimar olarak Basketbol 3 numara ne yapar ile ilgili en çok merak edilen ayrıntıları paylaşıyoruz. 20. yüzyılın ilk yarısında pozisyonların şekillenmesi Basketbolun ilk yıllarında oyun, bugünkü kadar katı pozisyonlara ayrılmış değildi. James Naismith’in 1891’de oyunu tasarladığı dönemden 1940’lara kadar roller daha çok “uzunlar” ve “kısa oyuncular” şeklinde basit bir ayrımla tanımlanıyordu. Erken dönem belgelerinde dikkat çeken…

Elimar okurları için hazırlanan bu yazı, Avcılık belgesi nereden alınıyor konusunda rehber niteliği taşıyor. İnsan, Doğa ve Avlanma Üzerine Kültürel Bir Yolculuk İnsanın doğayla kurduğu ilişki, yalnızca biyolojik bir ihtiyaç zinciri değildir; aynı zamanda sembollerle, ritüellerle ve toplumsal anlamlarla örülmüş karmaşık bir kültürel dokudur. Farklı coğrafyalarda yapılan saha çalışmalarına bakıldığında avlanmanın, yalnızca “yemek bulma” pratiği olmaktan çok daha fazlasını ifade ettiği görülür. Bazı toplumlarda av, erkekliğin ya da yetişkinliğe geçişin bir göstergesi olurken, bazı topluluklarda ruhlarla iletişimin bir yolu olarak kabul edilir. Modern devlet sistemlerinde ise bu pratik, bürokratik bir çerçeveye oturtularak “izin”, “belge” ve “yasal düzenleme” kavramlarıyla sınırlandırılır. Avcılık…

Airwatt ve Watt Arasındaki Fark: Ölçümün Politikası, Gücün Tanımı ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Okuma Bir ölçü birimi, ilk bakışta teknik bir ayrıntı gibi görünür. Ancak hangi birimin “gerçek”, hangisinin “türetme” olduğu sorusu, yalnızca mühendisliğin değil, toplumsal düzenin de meselesidir. Watt ile airwatt arasındaki farkı anlamaya çalışırken aslında daha derin bir soruyla karşılaşılır: Güç nasıl tanımlanır ve kim tanımlar? Gücün ölçülmesi, yalnızca fiziksel bir hesap değil; aynı zamanda iktidarın bilgi üretme biçimidir. Bu nedenle meseleye yalnızca teknik değil, siyasal bir perspektiften bakmak gerekir. Çünkü her ölçüm sistemi, bir tür düzen önerisidir. Watt: Standartlaştırılmış Gücün Evrensel Dili Airwatt ve watt arasındaki…

Kaynakların kıtlığı ve “7 numarayı kim yazdı?” sorusunun ekonomik analizi Günlük hayatımda sık sık kendime sorarım: “Bir kararın ardındaki görünmeyen maliyetler nelerdir?” Ekonomist olmak ya da akademik bir ünvan taşımak zorunda değilim; kaynakların kıtlığı ve seçimlerin sonuçları üzerine düşünen herhangi bir insan olarak, basit bir sorunun bile karmaşık ekonomik yansımalarını gözlemleyebilirim. Örneğin, “7 numarayı kim yazdı?” gibi bir soru ilk bakışta yalnızca bir bilgi arayışı gibi görünse de, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifinden bakıldığında daha geniş bir çerçevede değerlendirilebilir. Bu yazıda, bu soruyu bir metafor olarak kullanarak piyasa dinamikleri, bireysel karar mekanizmaları, kamu politikaları ve toplumsal refah ilişkilerini ele…

6284 Sayılı Kanun Hangi Yıl Çıktı? Bir Tarihin Edebî Katmanları Kelimeler yalnızca bilgi taşımaz; zamanın içinden süzülen anlamları, toplumsal hafızanın kırılgan izlerini ve insan deneyiminin görünmez damarlarını da taşır. Bir tarih, tek başına bir rakam değildir; bir yıl, bazen bir toplumun anlatı örgüsünde yeni bir paragraf, bazen de eski bir hikâyenin yeniden yazılmış bir versiyonudur. 6284 sayılı Kanun da bu anlamda yalnızca hukuki bir düzenleme değil, aynı zamanda modern Türkiye’nin toplumsal anlatısında yer alan bir dönüm noktasıdır. Bu kanun 2012 yılında yürürlüğe girmiştir. Fakat asıl mesele onun “hangi yıl çıktığı” sorusundan çok, hangi metinler arasına düştüğü ve hangi anlatıları dönüştürdüğüdür.…

Giriş Bir sabah otobüs durağında beklerken, zihninde küçük bir hesapla oyalanan birinin düşüncesini hayal et: “60’ın kaç çarpanı var?” İlk bakışta sıradan bir matematik sorusu gibi görünür ama aslında günlük yaşamın içinde fark etmeden defalarca karşılaşılan bir düzeni temsil eder. Saatin 60 dakikadan oluşması, bir dairenin 360 dereceye bölünmesi, haftanın günlere ayrılması… Hepsi bu sayının etrafında döner. İnsan bazen fark etmez ama matematik, gündelik hayatın görünmeyen ritmini belirler. Bir öğrenci için sınav sorusu, bir emekli için torununa anlatılacak basit bir oyun, bir memur için hesaplamaların küçük bir parçası olabilir. Ama hepsinde ortak bir şey vardır: merak. “60’ın kaç çarpanı var?”…

Kıt Kaynaklar, Seçimler ve 6 Yaşındaki Bir Çocuğun Uyku Süresi Üzerine Ekonomik Bir Düşünce Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada yaşamak, yalnızca para ya da üretim faktörleriyle ilgili bir mesele değildir. Zaman da en az sermaye kadar kıt bir kaynaktır. Bir günün 24 saati içinde neye ne kadar yer ayırdığımız, hem bireysel refahı hem de toplumsal üretkenliği belirler. Bu çerçevede, “6 yaşındaki çocuk kaç saat uyur?” sorusu ilk bakışta biyolojik bir merak gibi görünse de, aslında mikroekonomik kararlar, makroekonomik sonuçlar ve davranışsal eğilimlerle iç içe geçmiş karmaşık bir optimizasyon problemidir. 6 yaşındaki bir çocuğun ortalama uyku süresi genellikle 9 ila 12…

6 Harfli İl Adları Üzerinden Siyaset Okuması: Haritanın Görünmeyen İktidar Dili Bir ülkenin haritasına bakarken genellikle sınırlar, şehirler ve isimler görürüz. Fakat daha derinde, bu isimlerin taşıdığı tarihsel yük, kurumsal hafıza ve iktidar ilişkileri vardır. “6 harfli il adları nelerdir?” sorusu ilk bakışta dilsel bir oyun gibi görünse de, siyaset bilimi açısından bakıldığında aslında bir devletin mekânı nasıl anlamlandırdığının küçük ama anlamlı bir kesitini sunar. Bu yazıda mesele yalnızca isimler değildir. Mesele, isimlerin ardındaki meşruiyet üretimidir. Devletin, toplumun ve yurttaşlığın bu isimler üzerinden nasıl kurulduğudur. Harita, sadece coğrafya değil; aynı zamanda iktidarın sessiz dilidir. 6 Harfli İl Adları: Siyasetin Dilsel…

Elimar sayfasında 4 İngilizce’de nasıl yazılır üzerine hazırlanan bu çalışma sona erdi. Bir Rakamın Ötesinde: “4 İngilizce’de nasıl yazılır?” ve Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Elimar ziyaretçileri için hazırlanan bu yazı, 4 İngilizce’de nasıl yazılır konusuna netlik kazandırmayı amaçlıyor. Bazen en basit görünen bir soru, öğrenmenin kapısını aralayan en güçlü anahtara dönüşür. “4 İngilizce’de nasıl yazılır?” sorusu da tam olarak böyle bir eşikte durur. İlk bakışta yalnızca bir kelime karşılığını öğrenme çabası gibi görünür; ancak bu sorunun içinde dil edinimi, bilişsel süreçler, pedagojik yaklaşımlar ve hatta teknolojiyle şekillenen yeni öğrenme biçimleri gizlidir. Öğrenme, yalnızca bilgi edinmek değildir; dünyayı yeniden anlamlandırma biçimidir. Bir…

“3 kişinin ağzından” ifadesi neyi anlatır? Psikolojik bir mercekten derin okuma Merhaba değerli ziyaretçiler, Elimar sayfasında 3 kişinin ağzından ne demek konusunu masaya yatırıyoruz. İnsan davranışlarını anlamaya çalışırken en çok dikkatimi çeken şey, bilginin nasıl üretildiği kadar nasıl dolaştığıdır. Bir olayın kendisinden çok, o olayın insanlar arasında kaç kez “yeniden anlatıldığı” zihnimde daha büyük bir iz bırakır. Çünkü her anlatım, gerçeğin bir kopyası değil; bilişsel süzgeçlerden geçen yeni bir versiyonudur. “3 kişinin ağzından” ifadesi de tam burada devreye girer. Genellikle bir bilginin üç farklı kişiden duyulması, doğrulanması ya da dedikodu zinciri içinde güçlenmesi anlamına gelir. Ancak psikolojik açıdan bakıldığında bu…